Jak pracować z takimi dziećmi? Co robić, aby przystosować je do funkcjonowania w społeczeństwie?

Pierwszy krok to postawienie diagnozy. Jednak często osoby, które zajmują się diagnozowaniem, nie przedstawiają żadnych propozycji terapeutycznych lub dotyczących rehabilitacji. Niektóre instytucje próbują dostosować tu jakieś pomysły dla tej grupy dzieci, ale nie ma takich procedur, które byłyby zweryfikowane i sprawdzone naukowo. Nie ma w tym zakresie dużego dorobku, brak jest na przykład w Polsce jakiejkolwiek pracy naukowej dotyczącej terapii dziecka z FAS.
Pomaga się takim dzieciom według stwierdzonych braków funkcjonalnych. Gdy dziecko ma braki poznawcze w zakresie widzenia, słyszenia czy czucia, to stosuje się procedury związane z pracą z niedowidzącymi, niedosłyszącymi czy z dziećmi z zaburzeniami orientacji, wspierając w ten sposób ich rozwój. Używa się różnych technik i stymulacji zbliżonych do pracy z innymi grupami dzieci o zaburzonym rozwoju psychoruchowym, które zresztą bywają skuteczne. Musimy pamiętać, że i w autyzmie, i w ADHD, i w FAS mamy do czynienia z mikrouszkodzeniami mózgu bardzo rozsianymi, specyficznymi w każdej tej grupie. To są dzieci, które wymagają zwiększania liczby bodźców zewnętrznych, które do nich docierają i uporządkowania ich w formie dostosowanych programów wychowawczych związanych z kształtowaniem ich kompetencji, uwagi i współpracy, jak również odpowiedniego motywowania, nagradzania czy wyciszania.

Dziękuję za rozmowę.



Z lekarzem psychiatrą Krzysztofem Liszczem, autorem książki Dziecko z FAS w szkole i w domu, rozmawiała Jolanta Tęcza-Ćwierz



Bibliografia dot. Zespołu FAS
1. Deborah D. Gray, Adopcja i przywiązanie: praktyczny poradnik dla rodziców, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2010.
2. Teresa Jadczak-Szumiło, Katarzyna Kałamajska-Liszcz, Biorę odpowiedzialność: program profilaktyczno-edukacyjny, Parpamedia Wydawnictwo Edukacyjne, Warszawa 2009.
3. Małgorzata Klecka, Ciąża i alkohol: w trosce o Twoje dziecko, Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Warszawa 2007.
4. Krzysztof Liszcz, Dziecko z alkoholowym zespołem płodowym w szkole, Fundacja „Daj Szansę”, Toruń 2007.
5. Małgorzata Klecka, FAScynujące dzieci, Wydawnictwo św. Stanisława BM, Kraków 2007.
6. Krzysztof Liszcz, Jak być nauczycielem dziecka z FAS, Fundacja „Daj Szansę”, Toruń 2006.
7. Teresa Jadczak-Szumiło, Neuropsychologiczny profil dziecka z FASD, Parpamedia Wydawnictwo Edukacyjne, Warszawa 2008.
8. Danuta Hryniewicz, Specyfika pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom z FAS, Parpamedia Wydawnictwo Edukacyjne, Warszawa, 2007.
9. Agnieszka Basaj (tłum.), Uszkodzenia płodu wywołane alkoholem, Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Warszawa 1997.
10. Michael Dorris, Zerwana więź, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 1996




Książkę Krzysztofa Liszcza pt. "Dziecko z FAS w szkole i w domu" można zakupić w księgarni Wydawnictwa Rubikon